گەشتێکی ئاسمانی بۆ سەر هەسارەی نێپتون سەرچاوەیەکی گەرمی نادیار دەدۆزێتەوە

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

پشکنەرێکی ئاسمانی کە لە خولگەی هەسارەی نێپتوندا دەسووڕێتەوە، ئاماژەیەکی گەرمی ناوەکی نادیاری تۆمارکردووە، ئەمەش گومان دەخاتە سەر ئەو تیۆرییە کۆنانەی کە سەبارەت بەو هەسارە سەهۆڵینە دوورەدەستە هەبوون.

ئەم پشکنەرە کە زیاتر لە دە ساڵ لەمەوبەر ڕەوانەی بۆشایی ئاسمان کراوە، لەم دواییانەدا داتای گەرمی زۆر وردی ناردووەتەوە کە نیشانی دەدەن گۆڕانکاری نائاسایی لە پلەی گەرمی نیوەگۆی باشووری نێپتوندا هەیە. زانایان پێشبینییان دەکرد نێپتون بەهۆی دوورییەکەی لە خۆرەوە هیچ چالاکییەکی گەرمی ناوەکی ئەوتۆی نەبێت، بەڵام پێوانە نوێیەکان بوونی میکانیزمێکی بەهێزی وزە لە ناو جەرگەی هەسارەکەدا دەسەلمێنێن.

ئەسترۆفیزیکزانەکان چەند گریمانەیەک دەخەنە ڕوو، لەوانە بوونی پەستانی کێشکردن لە چینە شاراوەکانی ژێرەوە یان کارلێکی کیمیایی ئاڵۆز لە ناو چەقی سەهۆڵینی هەسارەکەدا. شیکردنەوەی داتاکان بەردەوامە و توێژەران چاوەڕێی زانیاری زیاتر دەکەن کاتێک پشکنەرەکە لە ساڵی داهاتوودا ڕووماڵە خولگەییەکەی تەواو دەکات.

نێپتون بە یەکێک لەو هەسارانە دادەنرێت کە کەمترین گەڕانی زانستی تێدا کراوە لە کۆمەڵەی خۆردا. گەشتەکانی پێشوو تەنها لە دوورەوە تێبینییان کردبوو، ئەمەش وایکردبوو زۆرێک لە نهێنییەکانی بە نادیاری بمێننەوە. بەڵام ئەم دۆزینەوە نوێیە مێژووییە دەبێتە هۆی گۆڕینی تێڕوانینی زانستی بۆ چۆنیەتی دروستبوونی هەسارەکان و جووڵەی ناوەکییان.

ئەم دۆزینەوەیە نەک تەنها بۆ تێگەیشتن لە نێپتون گرنگە، بەڵکو یارمەتیدەر دەبێت بۆ تێگەیشتن لە هەموو ئەو تەنە ئاسمانییە دوورەدەستانەی کە لە پەراوێزی کۆمەڵەی خۆردان و ڕەنگە سەرچاوەی وزەی هاوشێوەیان هەبێت.

Reference: Deep Space Exploration Journal, 2026

PM:07:45:11/02/2026

ئه‌م بابه‌ته 80 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌