نیکۆلۆ ماکیاڤێلی؛ ئەو پیاوەی سیاسەتی لە ئەخلاق جیاکردەوە

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

لەم ڕاپۆرتەدا باس لە بیرمەند و دیپلۆماتکارێکی ئیتاڵی دەکەین کە تا ئێستاشڤبیرۆکەکانی لە ناوەندە سیاسییەکاندا جێگەی مشتومڕن و بە باوکی زانستی سیاسی نوێ دادەنرێت.

ماکیاڤێلی لە سەردەمی ڕێنسانسدا دەژیا و هەوڵیدا تێگەیشتنێکی ڕاستەقینە و واقیعی (ڕیالیزم) بۆ دەسەڵات دابڕێژێت، دوور لە دروشمە نموونەییەکان.

کتێبە بەناوبانگەکەی بە ناوی "میر" (The Prince) ڕێنمایی فەرمانڕەواکان دەکات کە چۆن دەسەڵات بەدەستبهێنن و بیپارێزن، ئەو پێی وابوو کە ئەگەر پێویست بکات "ئامانج هۆکارەکان ڕەوا دەکات".

ماکیاڤێلی بەهۆی ئاڵۆزییە سیاسییەکانی فلۆرانسەوە تووشی زیندان و ئەشکەنجە وبدوورخستنەوە بوو، ئەم ئەزموونە تاڵانە وایکرد تێڕوانینێکی سارد و گوماناوی بۆ سروشتی مرۆڤ هەبێت.

هەرچەندە زۆرکەس وشەی "ماکیاڤێلیزم" وەک سوکایەتی و بۆ کاری شەیتانی بەکاردێنن، بەڵام مێژوونووسان پێیان وایە ئەو تەنها وەسفی واقیعی سیاسی کردووە وەک ئەوەی هەیە، نەک وەک ئەوەی دەبێت بێت.

سەرچاوە: ئینسایکلۆپیدیای بریتانیکا

PM:12:07:17/07/2026

ئه‌م بابه‌ته 148 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌