ئەندازیاران کۆنکرێتێکی خۆ-چاککەرەوە بۆ شارە زیرەکەکانی داهاتوو پەرەپێدەدەن

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

تیمێکی ئەندازیاری شارستانی جۆرێکی نوێی کۆنکرێتیان ئاشکرا کردووە کە توانای

چاککردنەوەی درزەکانی خۆی هەیە بە بەکارهێنانی کەپسولی بایۆلۆژی مایکرۆسکۆپی

کە لە ناو ماددەکەدا چێندراون. ئەم داهێنانە دەتوانێت تەمەنی پرد، تونێل و تەلارە

ئاسمانبڕەکان بە شێوەیەکی بەرچاو درێژ بکاتەوە و لە هەمان کاتدا تێچووی

چاککردنەوە لە سەرانسەری جیهاندا کەم بکاتەوە.

ماددەکە بەکتریای خەوتوو و ئاوێتەی کانزایی تێدایە کە کاتێک ئاو دەچێتە ناو بەشە

زیانلێکەوتووەکانی کۆنکرێتەکەوە چالاک دەبن. کاتێک چالاک دەبن، بەکتریاکان مادەی

هاوشێوەی بەردی کلس بەرهەم دەهێنن کە درزەکان دادەخەن پێش ئەوەی زیانی پێکهاتەیی

خراپتر بێت.

توێژەران ئەم تەکنەلۆژیایەیان لە کاتی تاقیکردنەوەکانی فشاردا نیشان دا کە ھاوشێوەی

بوومەلەرزە، لافاو و هاتوچۆی قورسی شارەکان بوو. بەپێی وتەی تیمی ئەندازیاری،

کۆنکرێتەکە نزیکەی ٩٠ لەسەدی هێزی سەرەتایی خۆی وەرگرتووەتەوە دوای چەندین

خولی درزبردن.

پلاندانەرانی شار ئێستا خەریکی لێکۆڵینەوەن لەوەی چۆن دەتوانرێت ئەم ماددەیە لە

پڕۆژەکانی ژێرخانی شارە زیرەکەکانی داهاتوودا جێگیر بکرێت. باس لەوە دەکرێت

چەندین حکومەت ئارەزووی خۆیان بۆ تاقیکردنەوەی ئەم تەکنەلۆژیایە لەسەر سیستەمی

گواستنەوەی گشتی و بەربەستە کەناراوەکان دەربڕیوە کە بەرانبەر بە زیانەکانی

پەیوەست بە کەشوهەوا هەستیارن.

زانایان دەڵێن بەرهەمهێنانی کۆنکرێتی تەقلیدی بەشدارێکی سەرەکییە لە دەردانی کاربۆن

لە جیهاندا، چونکە ژێرخانی زیانلێکەوتوو پێویستی بە دووبارە بنیاتنانەوەی بەردەوام

هەیە. درێژکردنەوەی تەمەنی پێکهاتەکان دەتوانێت لە چەند دەەی داهاتوودا کاریگەرییە

ژینگەییەکان بە شێوەیەکی بەرچاو کەم بکاتەوە.

پڕۆژەکە مایکرۆبایۆلۆژی، کیمیا و ئەندازیاری پێکهاتەیی بەیەکەوە گرێدەدات، کە

نوێنەرایەتی ڕەوتێکی گەشەسەندوو دەکات بەرەو تەکنەلۆژیای بیناسازی ئیلهامبەخش

لە سروشت. توێژەران پێیان وایە وەشانەکانی داهاتوو تەنانەت دەتوانن وەڵامی گۆڕانی

پلەی گەرمی و بەرکەوتنی پیسبوونی ژینگەش بدەنەوە.

کۆمپانیاکانی بیناسازی هێشتا سەبارەت بە تێچووی بەرهەمهێنان بە وریایی دەمێننەوە،

هەرچەندە شارەزایان پێشبینی دەکەن بە فراوانبوونی بەرهەمهێنان نرخەکان دابەزن.

هەندێک لە شرۆڤەکاران ماددەکە وەک یەکێک لە گرنگترین پێشکەوتنەکان لە ئەندازیاری

ژێرخانی مۆدێرندا وەسف دەکەن.

ئەگەر تاقیکردنەوە فراوانەکان سەرکەوتوو بن، ڕەنگە بینا و ڕێگاوبانە

خۆ-چاککەرەوەکان ببنە تایبەتمەندییەکی باو لە شارە گەشەسەندووەکانی

سەرانسەری جیهاندا.

سەرچاوە: کۆنفرانسە توێژینەوەکانی ئەندازیاری و توێژینەوەکانی تەکنەلۆژیای ژێرخان،

ئایاری ٢٠٢٦.