دۆزینەوەی دەستنووسێکی نوێ ڕەهەندە شاراوەکانی کلتووری خوێندنەوە لە سەدەکانی ناوەڕاستدا ئاشکرا دەکات

وێستگە ستایل - سۆلین عوسمان

توێژەران دەستنووسێکی مێژوویی دەگمەنیان دۆزییەوە کە لە ناو بەرگی کتێبێکی تردا شاردرابووەوە، ئەم دەستنووسە تەنها تێکستێکی ئایینی یان ئەدەبی نییە، بەڵکو تێبینی کەسی و وێنەکێشانی خوێنەرێکی سەدەکانی ناوەڕاستی تێدایە کە سەدان ساڵ لەمەوبەر نووسراون.

ئەو نووسینانەی کە لە پەراوێزی دەستنووسەکەدا هەن، باس لە ژیانی ڕۆژانە، کێشە سیاسییە ناوخۆییەکان و هەستە کەسییەکانی خوێنەرەکە دەکەن بەرامبەر بەو دەقەی کە خوێندوویەتییەوە، ئەمەش دەرفەتێکی زۆر دەگمەن دەداتە مێژوونووسان بۆ تێگەیشتن لەوەی خەڵکی ئاسایی چۆن مامەڵەیان لەگەڵ ئەدەبیاتدا کردووە.

بەکارهێنانی تەکنیکی وێنەگرتنی پێشکەوتوو (Advanced Imaging) ڕێگەی بە زانایان داوە کە ئەو چینە مەرەکەبانەی کاڵ بوونەتەوە لە یەکتر جی بکەنەوە و ئەو بەشانە بخوێننەوە کە بەهۆی دووبارە بەکارهێنانەوەی کاغەزەکە یان سڕینەوە، بۆ چەندین سەدە ون ببوون.

مێژوونووسان دەڵێن ئەم جۆرە دۆزینەوانە ئەو بیرۆکەیە ڕەتدەکەنەوە کە کتێب لە سەدەکانی ناوەڕاستدا تەنها بۆ چینی دەسەڵاتدار و بژاردە بووە، بەڵکو دەردەکەوێت کە کلتووری خوێندنەوە و کارلێککردن لەگەڵ کتێب زۆر فراوانتر و شەخسیتر بووە لەوەی پێشتر بیری لێ دەکرایەوە.

بڕیار وایە ئەم دەستنووسە بە تەواوی دیجیتاڵی بکرێت و بە خۆڕایی بخرێتە بەردەستی لێکۆڵەران، ئەمەش یارمەتیدەر دەبێت لە فراوانکردنی تێگەیشتنمان بۆ ئەوەی چۆن کتێب و نووسین ناسنامە و یادەوەریی مرۆڤیان پێش سەردەمی چاپەمەنی داڕشتووە.

سەرچاوە: ئەرشیفی مێژوویی ئەوروپا، ٢٠٢٦

PM:04:38:21/01/2026

ئه‌م بابه‌ته 128 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌