سڵاوێکی "کافکا"یی لە"مەسرور‌و قوباد"

‌سەردار محەمەد

1

هەڵەیەکی گەورەیە، "رق لێبوونەوە لەشاسوار" بەو ئەندازەیە بەرچاومان تاریک بکات کە پێشێلکاری‌و نادادییەکانی یەکێتی‌و پارتی نەبینین!

هەزارو یەک تێبینی‌و رەخنەشمان لە"شاسوار"و شێوازی کارکردنی هەبێت، ناکاتە ئەوەی بەرامبەر بەکارهێنانی دادگاو دەسەڵاتی دادوەری، لەلایەن یەکێتی‌و پارتییەوە وەک ئامڕازێک بۆ سەرکوتکردنی ناڕەزایی‌و کوشتنی ئازادی، بێدەنگ بین.

ئەگەر پێتوایە ئامانج لەم "نەشتەرگەرییەی دەسەڵاتی دادوەری‌ لەسلێمانی‌ یان هەولێر"، تەنها "شاسوار" یان "شیروان شێروانی"یە، ئەوا هەڵەیت.

ئامانج، پاوانخوازی‌و سەپاندنی هەرچی زیاتری دەسەڵاتی یەکێتی‌و پارتییە...

پارتی‌و یەکێتی کە هیچ جیاوازیی‌و هیچ رکەبەرێکی سیاسیان قبوڵ نییە‌، وەک "دوژمن" لەهەموو ئەوانە دەڕوانن گوێڕایەڵیان نابن، یاخود ناڕازی‌و یاخین، هەر دەرفەتێکیشیان بۆ بڕەخسێ بیانووییەک دەدۆزنەوەو لەکەشێکی کافکاییدا لەڕێگەی دادگاوە، "سزا"یان ئەدەن...

لەبەرامبەردا، گرنگە خەڵکی ناڕازی‌و هێزەکانی ئۆپۆزیسیۆن لەوە تێبگەن، ئەگەر "شاسوارو‌ شیروان شێروانی" وەک "جۆزێف.ک"ی پاڵەوانی "دادگایکردن"ی کافکا، بەتەنها، بێکەس‌و بێ پشتیوان لەبەردەم دەسەڵاتێکی دادوەری بەسیاسیکراودا بەجێبهێلرێن، ئەوا نیشانەی ئەوەیە هەڵگری خەونی گەورە نین.

ئەمەتان لەبیربێت:

ئەوەی ئێستا لەمەترسیدایە، "شیروان شێروانی یان شاسوار" نییە، بەڵکو ئەو ناڕەزایی‌و ڕادەربڕینەیە کە لەم هەرێمەدا هەیە.

2

باشترین کار کە ئەمڕۆ "مەسرور بارزانی‌و قوباد تاڵەبانی" بیکەن، ئەوەیە کەمێک واز لەکۆبوونەوەی فلکلۆری‌‌و لەپارەژماردنی داهاتی نەوتی‌و نانەوتی‌و لەئەسپسواری‌و "تۆپانێ" بهێنن‌و بچن "کافکا" بخوێننەوە.

لەبەرئەوەی:

خوێندنەوەی کافکا، هەم مێشکی مرۆڤ ئەکتیڤ‌و چالاک دەکات...

هەم باشترین گوزارشت لەم کەشە تاریک‌و کەئیبەش دەکات کە وڵاتێکی بەدبەختی وەک ئێمەی لەسایەی یەکێتی‌و پارتیدا تێکەوتووە...

"بەیانییەک (یان نیوەشەوێک)، کەسێک سەرەڕای ئەوەی هیچ تاوانێکی ئەنجام نەداوە، دەتوانرێت دەستگیر بکرێت".

ئەمە یەکەم ڕستەی رۆمانی "دادگاکردن"ی کافکایە.

"جۆزێف. ک" لەلایەن دادگاوە تاوانبار دەکرێت، بەبێ ئەوەی بزانێت بۆچی تاوانبارە، پۆلیس دێن‌و دەیخەنە زیندانەوە.

ئیتر جۆزێف. ک. چەندان هەفتەو مانگ دەهێنرێت‌و دەبرێ‌و ژووراوو ژووری پێدەکرێ، تا وردە وردە تێدەگات ڕووبەڕووی کێشەیەک بوەتەوە کە چارەسەرکردنی مەحاڵە.

تێدەگات کە دەسەڵاتی دادوەریی، میکانیزمێک نییە بۆ پاراستنی مافەکان‌، بەڵکو ئامڕازێکی دەسەڵاتە بۆ سەرکوتکردنی مافە مەدەنیەکان‌و ئازادییەکانی تاک.

هۆڵەکانی دادگاش تەنها شانۆیەکن بۆ کۆنترۆڵکردن‌و تێپەڕاندنی حوکمێک کە پێشوەخت لەلایەن دەسەڵاتێکی زەبەلاحی بیرۆکراسیی‌و تۆتالیتارییەوە دراوە.

ئەمڕۆ هەر هاوڵاتییەکی ئاسایی لەم هەرێمەدا، پێبزانێ یان نەزانێت کۆپییەکی "جۆزێف ک."یە، تەنانەت ئەگەر بێتاوانیش بن، "بەڵام لەهەر زۆنێکی ئەم هەرێمەدا گەر پارتی یان یەکێتی نەبن"، ئەوا هەر بە"تاوانبارو بێ ماف" دادەنرێن‌!

لەسایەی یەکێتی‌و پارتیدا، لەدۆخێکی هێندە شپرزەو ئاڵۆزکاودا دەژین کە بەردەوام بەدەوری بازنەیەکی بۆشی بێ مافی‌و بێکاریی‌و بێ مووچەیی‌و بێ دادی‌و نایەکسانیدا دەمانخولێننەوەو بەرەو تونێلێکی تاریکی کافکایی پەلکێشمان دەکەن...

ئێستا لەکوردستاندا، دادگاو داواکاری گشتی‌و دەسەڵاتی دادوەریی، نەک هەر سەربەخۆ نین، بەڵکو وا دەردەکەوێ وەک زۆرێک لەدامەزراوەکانی دیکە، بەڕێوەبردنیان بەبێ تەندەر درابێت بەدوو کۆمپانیای "کەسک‌و زەرد"!

ئایا مەسرور بارزانی‌و قوباد تاڵەبانی، درک بەوە دەکەن کە تا دێت دەسەڵاتی نەوەی دوووەمی ماڵی بارزانی‌و تاڵەبانی، خۆسەپێنتر دەردەکەون؟!

ئایا لەوە تێدەگەن "بەکارهێنانی چەندین جۆر توندوتیژیی"و ئەو نادادیی‌و کەشە خنکێنەرەی هێناویانەتە ناو واقیعی ئێمەوە، فەزای پڕ لەستەمکاریی کافکاشی تێپەڕاندووە؟!

ئەگەر درک بەوانە ناکەن، ئەوا پێویستە باش لەمە تێبگەن:

"شەرعیەت" گرنگترین رەگەزە لەدنیای ئەمڕۆدا کە حوکمڕانیی، ئاسان‌و بەهێزو سەقامگیر دەکات، بەکارهێنانی هەر جۆرە توندوتیژییەک، ئەوە ناسەلمێنێ کە پارتی‌و یەکێتی بەهێزن، بەڵکو بەپێچەوانەوە ئەوە دەردەخات کە بۆ مانەوەیان ناچارن تەنها پشت بە"هێز" ببەستن، چونکە شەرعیەتیان زۆر لاوازە یان هەر نەماوە!


PM:11:54:19/08/2025

ئه‌م بابه‌ته 1696 جار خوێنراوه‌ته‌وه‌‌



هەموو وتارەکان کاتێک لە وێستگە نیوز بڵاودەبێتەوە تەنها بیروبۆچونی خاوەنەکانێتی